Στη χερσόνησο της Χαλκιδικής παρουσιάζονται πολλά τοπικά μικροκλίματα που σχετίζονται με το υψόμετρο αλλά και την απόσταση της κάθε περιοχής από τη θάλασσα. Στις παράκτιες περιοχές το κλίμα είναι παραθαλάσσιο μεσογειακό με υγρούς ήπιους χειμώνες και σχετικά δροσερά καλοκαίρια. Σε περιοχές που βρίσκονται πιο μακρυά από τη θάλασσα χαρακτηρίζεται χερσαίο μεσογειακό και στις πιο ορεινές περιοχές της βόρειας Χαλκιδικής παρατηρούνται στοιχεία υγρού ηπειρωτικού κλίματος.
Τους καλοκαιρινούς μήνες οι βροχοπτώσεις είναι λιγότερες και τοπικές, δεν παρατηρούνται πολύ ισχυροί άνεμοι, ενώ οι υψηλές θερμοκρασίες των παράκτιων περιοχών μετριάζονται από τη θαλάσσια αύρα. Το χειμώνα παρατηρούνται χαμηλές θερμοκρασίες, αρκετές βροχοπτώσεις, αλλά και χιονοπτώσεις που δεν είναι σπάνιες ιδιαίτερα στο βόρειο και ορεινό τμήμα της χερσονήσου της Χαλκιδικής
Η Χαλκιδική είναι χερσόνησος της Κεντρικής Μακεδονίας και βρέχεται από το Αιγαίο Πέλαγος. Αποτελείται από το βόρειο ορεινό και το νότιο παραθαλάσσιο τμήμα. Στο βορρά φιλοξενούνται γραφικά ορεινά χωριά, όπως η Αρναία, η Μεγάλη Παναγιά, αλλά και ο Πολύγυρος ο οποίος αποτελεί την πρωτεύουσα της ομώνυμης περιφερειακής ενότητας.
Το όνομα της Χαλκιδικής προέρχεται από την πόλη της κεντρικής Ελλάδος, Χαλκίδα καθώς στην αρχαιότητα άποικοι από περιοχές της νότιας Ελλάδας και κυρίως της Εύβοιας μετοίκισαν εδώ και ίδρυσαν πόλεις στα παράλια τις χερσονήσου. Από την ένωση αυτών των πόλεων προέκυψε το “Κοινό των Χαλκιδέων” (430 π.Χ.) με έδρα την αρχαία Όλυνθο. Το αποικιακό αυτό κράτος της Χαλκιδικής καταλύθηκε από τον Φίλιππο Β’ το 348 π.Χ., όταν οι Μακεδόνες κατέλαβαν την Όλυνθο.
Στους αιώνες που ακολούθησαν, η Χαλκιδική κυβερνήθηκε από Ρωμαίους και υπήρξε τμήμα της Βυζαντινής Αυτοκρατορίας. Οι Τούρκοι άρχισαν να καταλαμβάνουν περιοχές της χερσονήσου της Μακεδονίας ήδη από τα τέλη του 14ου αιώνα, ολοκληρώνοντας την κατάκτηση της περιοχής το 1430.
Το έντονο γεωγραφικό ανάγλυφο της χερσονήσου της Χαλκιδικής συμπεριλαμβάνει πλήθος διαφορετικών εικόνων σε μια σχετικά μικρή γεωγραφική έκταση. Η ορεινή πλευρά της βόρειας Χαλκιδικής, με τις κατάφυτες πλαγιές του Χολομώντα φιλοξενεί γραφικά χωριά με όμορφα πετρόχτιστα σπίτια μακεδονικής αρχιτεκτονικής, όπως η Αρναία και ο Ταξιάρχης.
Υπάρχουν στη Χαλκιδική αξιοθέατα, ιστορικοί οικισμοί, αλλά και παραλιακά τουριστικά θέρετρα που μαγνητίζουν χιλιάδες επισκέπτες και παραθεριστές από κάθε γωνιά του πλανήτη. Μερικοί μόνο διάσημοι οικισμοί είναι η Κασσανδρεία, η Καλλιθέα, το Πευκοχώρι και η Άφυτος στο “πρώτο πόδι”. Η Νικήτη, ο Νέος Μαρμαράς και ο Άγιος Νικόλαος στη Σιθωνία, η Ουρανούπολη στην αρχή της χερσονήσου του Αγίου Όρους. Ενώ στο βόρειο ορεινό τμήμα της χερσονήσου δεσπόζουν η Αρναία με τον Πολύγυρο, τη διοικητική έδρα της Χαλκιδικής.
Παρόμοια, πολυδιάστατοι είναι οι τομείς και οι πόροι στους οποίους βασίζεται η οικονομία της Χαλκιδικής. Ιδιαίτερα σημαντικό ρόλο παίζουν τα ποιοτικά προϊόντα αγροτικής παραγωγής όπως λάδι, κρασί και μέλι που φτάνουν σε πολλές περιοχές της Ελλάδας και εξάγονται στο εξωτερικό.
Τέλος, εξέχουσα θέση στην οικονομία της Χαλκιδικής έχει ο τουρισμός της καλοκαιρινής περιόδου που κυριολεκτικά κατακλύζει την περιοχή. Συχνά βέβαια, εγείρονται σοβαρά ερωτηματικά για τη διάρκεια της τουριστικής περιόδου, που τις τελευταίες δεκαετίες βαίνει συνεχώς μειούμενη. Άλλες φορές πάλι τίθεται το ερώτημα της οικονομικής εμβέλειας της πλειοψηφίας των τουριστών που προέρχονται κυρίως από τα Βαλκάνια. Αλλά, ο βασικότερος λόγος ανησυχίας επικεντρώνεται στο φαινόμενο της συνεχιζόμενης οικοδόμησης και του υπερτουρισμού που παρατηρείται τον Ιούλιο και τον Αύγουστο θέτοντας μεγάλες πιέσεις στις υποδομές της Χαλκιδικής.
Το έντονο ανάγλυφο και η εκτεταμένη ακτογραμμή της Χαλκιδικής έχουν δημιουργήσει δαντελωτές ακτές που φιλοξενούν ακρογιαλιές οι οποίες χαρακτηρίζονται από αρκετά όμορφες έως ιδιαίτερα μαγευτικές. Έτσι ο επισκέπτης θα συναντήσει στη Χαλκιδική παραλίες που απευθύνονται σε όλα τα γούστα. Μεγάλος αριθμός από αυτές έχουν διάσημα beach bars, είναι κοσμοπολίτικες και φιλοξενούν πάρτι που κρατάνε έως το επόμενο πρωί.
Άλλες, είναι εξίσου οργανωμένες με ξαπλώστρες, ομπρέλες και υπηρεσίες από τα τοπικά beach bar. Ενώ υπάρχουν και αυτές που ξεχωρίζουν για την έκταση τους και το χώρο που προσφέρουν σε λουόμενους με δικό τους εξοπλισμό ή οικογένειες με παιδιά. Βέβαια, οι περισσότερες φημίζονται για το φυσικό τους κάλλος, τα καταγάλανα νερά και το μοναδικό σκηνικό όπου η τοπική μαύρη πεύκη φτάνει μέχρι την αμμουδιά. Μεταξύ αυτών οι πλέον διάσημες είναι οι Καβουρότρυπες και η Βουρβουρού στη Σιθωνία αλλά και ο Γλαρόκαβος και η Ξενία στην Κασσάνδρα.
Εδώ και πολλά χρόνια, η Χαλκιδική αποτελεί καλοκαιρινό προορισμό για χιλιάδες επισκέπτες. Ήδη από τη δεκαετία του 50' άρχισε να γίνεται τόπος παραθέρισης για κατοίκους της παρακείμενης πόλης της Θεσσαλονίκης. Τη δεκαετία του 60' κατέφθασαν εδώ οι πρώτοι επισκέπτες από το εξωτερικό (Γερμανία, Αυστρία), ενώ από τη δεκαετία του 70' η Χαλκιδική βίωσε μια συνεχιζόμενη άνθηση στους αριθμούς ντόπιων και ξένων επισκεπτών.
Σήμερα, η Χαλκιδική διαθέτει σύγχρονες τουριστικές υποδομές και εκτός από αγαπημένο προορισμό Ελλήνων της βορείου Ελλάδος, αποτελεί νούμερο ένα προορισμό και για πολλούς κατοίκους γειτονικών βαλκανικών κρατών. Πρόκειται για έναν τόπο ταξιδιού καθ' όλη τη διάρκεια του χρόνου, καθώς τόσο η ορεινή ενδοχώρα της, όσο και οι όμορφες ακτές της μαγνητίζουν χιλιάδες επισκέπτες, από την Ελλάδα και το εξωτερικό. Άλλωστε όπως τονίζουν οι ορκισμένοι επισκέπτες της, (κυρίως Θεσσαλονικείς) “Σαν τη Χαλκιδική δεν έχει!”.